İspanya Gelir Vergisi (IRPF ve IRNR)

İspanya kişisel gelir vergisi, mukimlere uygulanan IRPF (Impuesto sobre la Renta de las Personas Físicas) ile mukim olmayanlara uygulanan IRNR (Impuesto sobre la Renta de no Residentes) olarak ikiye ayrılır. Türkiye'deki sistemden en belirgin farklardan biri, devlet vergi tarifesi ile özerk topluluk vergi tarifesinin birleşerek artan oranlı vergiyi belirlemesidir; aynı gelirin efektif vergi yükü Madrid, Katalonya, Valensiya ve Endülüs'te farklılaşır. Yürütücü kurum ulusal düzeyde Agencia Tributaria (AEAT)'dir; bazı özerk topluluklar (Bask Bölgesi ve Navarra) ise kendi vergi idarelerine (Hacienda Foral) sahiptir ve ayrı beyan yapılır.

Mukim (residente) olma kriteri

• Yıllık 183 gün ve üzeri İspanya'da bulunma ya da ana ekonomik faaliyet ve yaşam çıkarlarının merkezinin İspanya'da olması durumunda vergi açısından mukim sayılırsınız.
• Eş ve reşit olmayan çocuklar İspanya'da yaşıyorsa, kişi de mukim sayılabilir; aile ayrı yaşıyorsa belge ile ispat önemlidir.

IRPF artan oranlı yapısı (2026 tahmini)

• Devlet vergi tarifesi (escala estatal) ile özerk topluluk vergi tarifesi (escala autonómica) toplanarak uygulanır.
• Genel gelirler (rendimientos del trabajo, actividades económicas vb.) üzerinde toplam artan oranlı vergi yaklaşık %19-47 arasında (özerk topluluğa göre %50'lere kadar çıkabilir).
• Sermaye gelirleri (rendimientos del ahorro, temettü, faiz, sermaye kazancı) ayrı bir tarifeye tabi olup %19-28 arasındadır.
• Özerk topluluk farkı örneği — Madrid'in özerk vergi oranı görece düşük, Katalonya ve Valensiya'nın yüksek olduğu kabul edilir (her yıl değişir).

Başlıca indirimler

• Kişisel ve ailevi indirimler (mínimo personal y familiar) — Eş, çocuk, yaşlı ebeveyn vb. aile bileşimine göre vergiye tabi olmayan asgari tutar uygulanır.
• Çalışan geliri indirimi — Belirli sınırlar içinde maaş gelirine otomatik indirim.
• Bireysel emeklilik (plan de pensiones) katkıları — Yıllık belli bir limite kadar gelir indirimi sağlar.
• Konut indirimleri — Özerk topluluk düzeyinde kira ya da konut alımı için bazı indirimler uygulanır.

IRNR (mukim olmayanlar için vergi)

• AB/EEA mukimleri genellikle %19 sabit oran + bazı indirimlerle vergilendirilir.
• Diğer mukim olmayanlar (Türkiye'de mukim olanlar dahil) genellikle %24 sabit oran ile vergilendirilir; kira, emekli aylığı vb. bazı kalemler için ayrı oranlar uygulanır.
• Mülk sahibi olup İspanya mukimi olmayan kişilere her yıl imputación de rentas inmobiliarias (varsayılan kira geliri) üzerinden IRNR tahakkuk edebilir.

Türkiye-İspanya Çifte Vergilendirme Anlaşması (Convenio de doble imposición)

• Türkiye ile İspanya arasındaki çifte vergilendirme anlaşması sayesinde çifte vergilendirme önlenir.
• Çalışan geliri prensip olarak çalışılan ülkede vergilenir; kısa süreli görevlendirmelerde (yıllık 183 günden az gibi koşulları karşıladığında) Türkiye vergisinin sürmesi mümkündür.
• Temettü, faiz, royalty gibi kalemler için anlaşmada belirlenen kaynak vergi tavanları geçerlidir; Türkiye'de mukim olup İspanya'dan kaynaklı gelir alan kişiler anlaşma oranı için başvurmayı değerlendirmelidir.
• Emekli aylığı — Bir ülkede doğan sosyal güvenlik emekli aylığı genellikle ikamet edilen ülkede vergilenir; ancak kalemin türüne göre istisnalar bulunabileceğinden anlaşma metnini kontrol etmek gerekir.

Beckham Yasası (régimen especial para impatriados)

• İspanya'ya yeni yerleşen yabancı çalışanlara, belirli bir gelir limitine kadar 6 yıl süreyle mukim olmayan vergi oranını (genellikle %24) uygulamaya imkân tanıyan özel rejim.
• Teknoloji, araştırma ve girişim vizesiyle gelen yabancılarda yaygın kullanılır. Başvuru süresi ve koşulları sıkı olduğundan giriş sonrası kısa sürede mali müşavir görüşmesi yapılması önerilir.

Göçmen perspektifi

• İlk yıl mukim sayılma kriteri gelirin doğduğu tarihe değil, ülkeye giriş tarihinden itibaren ikamet günlerine göre değerlendirilir; giriş ve çıkış kayıtlarınızı saklayın.
• Özerk topluluklar arası vergi farkı önemli olduğundan ikamet değişikliği IRPF yükünüzü değiştirir; yalnızca "vergi tasarrufu için taşınma" durumunda fiili ikamet (residencia efectiva) ispat koşulları katıdır.

Resmi rehberler: Agencia Tributaria; Türkiye-İspanya çifte vergilendirme anlaşması metnine GİB – Çifte Vergilendirme Anlaşmaları sayfasından ulaşılabilir.