Almanya İşsizlik Yardımları — ALG I ve Bürgergeld
Almanya iş kaybı durumunda iki kademeli bir güvenlik ağı sunar. İlki sigorta tabanlı işsizlik ödeneği Arbeitslosengeld I (ALG I), ikincisi ise bu ödeneğe hak kazanamayan veya ALG I süresi dolmuş kişiler için sosyal yardım niteliğindeki Bürgergeld (2023'te ALG II/Hartz IV adıyla değiştirilmiştir). Her iki sistemi de Bundesagentur für Arbeit (Arbeitsagentur) yönetir; oturum izni ve iş gücü piyasasına erişim hakkı olan yabancılar da başvurabilir.
Arbeitslosengeld I (ALG I) — sigorta tabanlı
- Hak kazanma şartı: İşsizlikten önceki 30 ay içinde en az 12 ay zorunlu işsizlik sigortası kapsamında istihdam edilmiş olmak.
- Tutar: Önceki net gelirin %60'ı (çocuğu olanlar için %67).
- Süre: Prim süresi ve yaşa göre 6-24 ay. 50 yaş altındakiler genellikle 6-12 ay alır.
- Başvuru süreci: İşten çıkarma bildirimini alır almaz 3 gün içinde iş arayan kaydı (Arbeitssuchend-Meldung) yapılmalı; işsizliğin ilk gününe kadar işsizlik kaydı (Arbeitslos-Meldung) tamamlanmalıdır. Geç kalmak bir haftalık kesinti yaptırımı (Sperrzeit) anlamına gelebilir.
Bürgergeld — sosyal yardım
- ALG I hakkı olmayan veya hakkı tükenen kişilerle, serbest meslek sahipleri ve uzun süreli işsizler için temel geçim güvencesidir.
- Standart yardım (Regelbedarf, 2026 itibariyle — değişebilir): Bekâr için aylık yaklaşık 563 €, çift için aylık yaklaşık 1.012 €; ayrıca çocuk yaşına göre ek tutarlar.
- Kira (Miete) ve ısınma (Heizung) giderleri makul düzeyde ise ayrıca tam olarak karşılanır.
- Mal varlığı incelemesi (Vermögensprüfung) ve hane bazında değerlendirme uygulanır; belirli sınır üstü mevduat ve araçlar önce tüketilmek zorundadır.
Yabancıların bilmesi gerekenler
- AB vatandaşları: Almanya'da prim ödenen süre + memleketteki sigortalılık süreleri birleştirilerek ALG I başvurusu yapılabilir (U1/PD U1 formu).
- AB dışı vatandaşlar:
- ALG I için sadece prim ödenmiş olması yeterlidir.
- Bürgergeld oturum izni türüne göre değişir. Çalışma amaçlı oturum izni sahibi belirli koşullar altında alabilir; öğrenci ve iş arama vizesi ilkesel olarak hariçtir; AB Mavi Kartı sahibi belirli bir ikamet süresi sonunda başvurabilir.
- Bürgergeld almak, daimi oturum izni başvurusunda ve vatandaşlık değerlendirmesinde "geçimini kendi sağlama" şartının yerine getirilmediği şeklinde değerlendirilebilir; çok dikkatli olun.
- Serbest meslek sahipleri: Ayrı isteğe bağlı sigorta yaptırmadıysa ALG I hakkı yoktur.
Dikkat edilmesi gerekenler
- İşten çıkarma bildirimi sonrası geç bildirimi yapmak bir haftalık kesinti + hak süresinin kısalması anlamına gelir. E-posta veya çevrimiçi başvuru anında mümkündür.
- İngilizce danışmanlık yalnızca bazı büyük şehirlerin iş merkezlerinde mevcuttur. Randevu alırken İngilizce konuşan personel talep edebilirsiniz.
- Bürgergeld alırken yurt dışında uzun süre kalmak ödemenin durdurulması ve geri alınmasıyla sonuçlanır.
Resmi rehber: Bundesagentur für Arbeit, Bürgergeld bilgisi