Sınavı geçmekten Home Affairs kararına

Avustralya'da başvuru yoluyla vatandaşlık (citizenship by conferral) için başvuruyu sınava girmeden önce yaparsınız: başvuruyu ImmiAccount üzerinden yapar ve harcı bu aşamada ödersiniz (güncel tutarlar Form 1298i'dedir ve her 1 Temmuz'da güncellenir; ebeveynin başvurusuna dahil edilen 15 yaş ve altındaki çocuklar için harç alınmaz). 18 ile 59 yaş arasındaki başvuru sahiplerinin çoğu daha sonra bir mülakat da içeren bir sınav randevusuna çağrılır. Bilgisayarda yapılan sınavı geçmek için Avustralya değerleriyle ilgili 5 sorunun tamamını doğru yanıtlamanız ve toplamda en az %75 (20 sorudan 15'i) almanız gerekir.

• Sonucu aynı gün öğrenirsiniz; bir görevli de aynı randevuda kimlik belgelerinizi kontrol eder.
• Ardından Department of Home Affairs (İçişleri Bakanlığı) ikamet, sicil (character) ve kimlik koşullarını kontrol ederek başvurunuz hakkında karar verir. Home Affairs'e göre (Eylül 2026) başvuruların %90'ı 5 ay içinde sonuçlanır; eksik belgeler ve sicil kontrolleri daha uzun sürebilir.
• Karar size yazılı olarak bildirilir. Onay, sizi henüz vatandaş yapmaz.

Vatandaşlık töreni ve bağlılık yemini

• 16 yaş ve üzerindeki çoğu kişi için bir törende Avustralya vatandaşlık yeminini (pledge of commitment, bağlılık taahhüdü) etmek yasal bir zorunluluktur. Vatandaş ancak yemini ettiğiniz anda olursunuz.
• Davet, törenden yaklaşık dört hafta önce yerel belediyenizden (local council) veya Home Affairs'ten gelir; tarihi ve yeri siz seçemezsiniz. Home Affairs'e göre onay alanların %90'ı onaydan sonraki 6 ay içinde bir törene katılabilmektedir.
• Yeminin iki versiyonu vardır: biri Tanrı'yı anar, diğeri anmaz; ikisinin hukuki etkisi aynıdır.
• Vatandaşlık belgenizi (citizenship certificate) törende, hazır değilse posta yoluyla alırsınız.
• Kabul edilebilir bir gerekçe olmadan onaydan sonraki 12 ay içinde bir törene katılmazsanız onay iptal edilebilir.
• Törenden önce mevcut pasaportunuzla daimi oturum sahibi (permanent resident) olarak seyahat edersiniz; bu nedenle vizenizin seyahat hakkının (travel facility) hâlâ geçerli olması gerekir.

Kimlik ve pasaport

• Yeminden sonra vatandaşlığınızın sistemde görünmesi için Avustralya pasaportuna başvurmadan önce en az 10 gün bekleyin. Australian Passport Office üzerinden çevrimiçi başvurun ve başvurunuzu Australia Post'ta veya bir pasaport ofisinde şahsen teslim edin.
• 10 yıllık yetişkin pasaportu 422 AUD'dir (1 Ocak 2026 itibarıyla ücretler). En az 6 hafta hesaplayın; Priority (2 gün, +308 AUD) ve Fast Track (5 gün, +107 AUD) işlemleri ek ücretlidir.
• Avustralya'da ulusal kimlik kartı yoktur; kimlik olarak ehliyet, Medicare kartı, pasaport veya vatandaşlık belgesi kullanılır.

Önceki vatandaşlığınız

• Avustralya çifte vatandaşlığa izin verir; diğer vatandaşlığınızdan vazgeçmeniz gerekmez.
• O vatandaşlığı koruyup korumayacağınıza diğer ülkenin hukuku karar verir: bazı ülkeler başka bir ülkenin vatandaşlığına geçtiğinizde vatandaşlığınızı otomatik olarak düşürür, bazıları izin veya beyan ister. Törenden önce o ülkenin büyükelçiliğine veya konsolosluğuna danışın.
• Avustralya vatandaşı olarak Avustralya'ya giriş ve çıkışlarınızı Avustralya pasaportunuzla yapmalısınız.

Vergi ve sosyal güvenlik

• Vatandaşlık vergi durumunuzu değiştirmez. Dünya genelindeki gelirinizden mi (mukimler) yoksa yalnızca Avustralya gelirinizden mi (yabancı mukimler) vergilendirileceğinize ATO'nun (Avustralya Vergi Dairesi) mukimlik testleri karar verir.
• Medicare, Age Pension (yaşlılık aylığı) ve Centrelink ödemelerinin çoğu vatandaşlığa değil ikamete bağlıdır; bu yüzden daimi oturum sahipleri için pek bir şey değişmez. Belirgin bir değişiklik: vatandaşlar üniversite harçları için HECS-HELP kredisi alabilir.

Oy kullanma ve diğer haklar

• 18 yaş ve üzerindeki tüm vatandaşlar için seçmen kaydı ve oy kullanmak zorunludur. Australian Electoral Commission (AEC, Avustralya Seçim Komisyonu) üzerinden çevrimiçi kayıt olun; vatandaşlık numaranız kimlik yerine geçebilir. Ardından federal, eyalet ve yerel seçimlerde ve referandumlarda oy kullanırsınız.
• Geçerli bir sebep olmadan federal bir seçimde oy kullanmazsanız AEC 20 AUD idari ceza keser; eyalet seçimlerinin kendi cezaları vardır.
• Vatandaşlar jüri görevine çağrılabilir, vatandaşlık gerektiren işlere (Australian Public Service'teki işlerin çoğu dahil) başvurabilir ve parlamentoya aday olabilir. Federal parlamento adaylarının başka bir vatandaşlığı olmamalıdır; bu nedenle çifte vatandaşlar adaylık başvurusundan önce diğer vatandaşlıktan çıkmak için adım atmalıdır.

Çocuklar

• Başvurunuza dahil edilen 15 yaş ve altındaki çocuklar sizinle aynı anda vatandaş olur ve törene katılmaları gerekmez.
• Avustralya'da doğan bir çocuk, doğum anında ebeveynlerinden en az biri Avustralya vatandaşı veya daimi oturum sahibiyse doğumla Avustralya vatandaşıdır.
• Siz vatandaş olduktan sonra yurt dışında doğan bir çocuk soy yoluyla vatandaşlığa (citizenship by descent) başvurabilir.

SSS

Başvurudan törene kadar ne kadar sürer? Home Affairs'e göre başvuru sahiplerinin yarısı başvurudan törene yaklaşık 7 ayda, %90'ı ise 12 ay içinde ulaşıyor (2026 rakamları; güncel işlem sürelerine bakın).

Hangi yemini seçmeliyim? İnançlarınıza uyan versiyonu seçin. İkisinin hukuki etkisi aynıdır.

Oy kullanmazsam ne olur? AEC size bir bildirim gönderir. Oy kullandığınızı gösterebilir, geçerli bir sebep bildirebilir veya 20 AUD cezayı ödeyebilirsiniz; ödenmeyen cezalar mahkemede para cezasına yol açabilir.

Törenden önce pasaporta başvurabilir miyim? Hayır. Vatandaş törende olursunuz ve başvurmadan önce yeminden sonra en az 10 gün beklemelisiniz.

Faydalı bağlantılar

• Department of Home Affairs — Başvuru yoluyla vatandaşlık: https://immi.homeaffairs.gov.au/citizenship/become-a-citizen/permanent-resident
• Vatandaşlık işlem süreleri: https://immi.homeaffairs.gov.au/citizenship/citizenship-processing-times/citizenship-processing-times
• Australian Electoral Commission (seçmen kaydı): https://www.aec.gov.au/enrol/
• Australian Passport Office: https://www.passports.gov.au